Scathlan 3

Machaire Chlochair agus a.mBaineann D6 1 Nuala Ni Ghallch6ir Ins an am a bhfuil me ag dul a thracht air ni raibh an talamh rannta mar ata se anois. 'Se an d6igh a raibh se ina roinnt cuibhreann thall agus abhus. Bhi na tithe deanta thios a chois na tra ina gclibin amhain, comhgarach do mharc an lain. Ba e an tiarna a bhi ar an duthaigh san am An Caiptin Stuart a bhi in a ch6nai thoir i gCorran Binne. Ba leis croi na par6iste agus se an t-ainm a bheireadh na daoine ar an duthaigh a bhi ina sheilbh na Ceathru An Chaiptin 'se sin n6 Ceathru Na Machaireacha. Is cosuil gur duine brea a bhi ins an fhear seo mar nar ghnath leis m6ran tiaradh a chur orthu de thairbhe cfosa. 'Se an d6igh a ndioladh siad e ---– uimhir airithe de chraicne coinfni a chur chuige, agus lena chois sin, cuidiu a thabhairt do lena chuid m6nadh a tharraingt 'na bhaile gach bliain. San am sin bhiodh beathach n6 capall ag gach aon teach agus theadh na fir soir lena gcuid capall agus cleibh mh6ra, leathmhullaigh fa choinne an mh6in a iompar 'na bhaile d6. D'fhanadh siad thoir ar feadh seachtaine n6 mar sin, agus bhearadh se fein bia agus 16istin d6ibh. Theadh fear agus capall as gach teach agus bhiodh siad iontach br6duil as na treithre a ghniodh a gcuid beathach ins an choimhlint a bhiodh acu ag tarraingt na m6nadh.· Bhf an duthaigh roinnte mar seo a leanas, ba le muintir Mhachaire Chlochair, an Tor; ba le muintir Ghabhla, Gleann Tornain; ba leis na Machaireacha, Na hAird Dhonna. Bhf seo deanta sa chruth go mbeadh leagan amach acu a bheadh f6irstineach da gcuid eallaigh agus caoirigh. Ta cruthu agam go raibh seo amhlaidh, mar bhi ait chuig mb6 i seilbh m'athara den Tor a tugadh do mar phairt de chruth nuair a p6sadh e agus ta admhail an chiosa a bhi se a dhiol astu ag Peigi seo againne go f6ill ins an teach. Is minic a leigh me iad. Theadh siad ar bhuailteachas suas go dti an Tor i dtus gach uile Shamhradh go luath sa Bhealtaine; chuireadh siad maide laidir trasna ar an diog a bhf thios ag bun an tseanbhealaigh agus ni bhfaigheadh beathach ceithre gcosach thar an mhaide sin go bpilleadh siad ar ais i ndiaidh se seachtaini a chaitheamh thuas ar an Tor. Bhiodh both6ga deanta acu ar feadh fhad 's a d'fhanadh siad sa bhuailteachas; ni chuireadh siad barr ar bith ins an talamh ar an Tor ach d'fhagadh siad usaid an talaimh ag teaghlaigh bhochta nach raibh talamh ar bith acu. Bhi coinicear coinin i mbun an bhaile an t-am sin agus bhiodh airioch acu os a chionn sa chruth nach bhfaigheadh aon duine lamhachas a dheanamh orthu, mar bhi se de fhiacha orthu na craicne a chur soir chuig an chaiptin gach bliain mar phairt de dhualgas an chiosa. Ar an abhar sin is d6iche go raibh coinini fairsing mar bhiti ag tabhairt aire mhaith d6ibh. Deirtear go raibh Machaire Chlochair ar bhaile chomh pleisiurtha is bhf in Eirinn an trath sin. Chruinniodh cuid mh6r lucht siuil, idir thinceirf agus 25