Sceim na gCeardchumann I TIRCHONAlLL (ar lean) Atha Cliath Le a chur ar fail da phobal ina n-ait FIONTA.N MAC AODHA BHUi duchais. Agu~ i deacair do lucht na Gaeilge sin a fhreagairt mar cathAn taon ait eile a bhfuil an ain a leirigh siad go rabh aon speis Seo tmos beagan eolais ar an Chun an leabhran a chur a,r fail Ghaeilge laidir i dTir Chonaill is dairire acu i muinntir na Gaelrachsceim seo thuas agus ar an obair beidh eolas cruinn de dhith. Iarrtar cuid de Ghleancholmcille e. Anois, ta seacas an teanga ata comh Uofa ata ar siUI ag na daoine a bhfuil ar muintir na Sceime an t-eolas sin ni ga a ra le aon Eireannach ca acu? Ce rnheid acu a theann siar ach baint acu lei. Is gluaiseacht shois- a bhailiu ina ceantar fein, faoi na bhfuil an ait seo mar le blianta amhain sa tsamhradh nuair a bios ialta i comh-dheanta de na gluais- siopai go mor-mor agus faoi cheard- beaga anuas ta an gleann agus a an Ghaeltacht Ian de bheocht agus eachtai :Eireannacha, Naisiunta agus aithe agus eile, leis. Ba choir an sagart og ins an nuaiocht agus ni de cheoil? Nuair a bheas a n-oiread Oibre. Gluaiseacht oideachais i ata t-eoas sin a chur isteach chuig Run- gan fath. Leithinis leathan in iar- a dheanarnh acu chun Jeasa n11 ag iarraidh naisiunachas agus tir- ai na Sceime agus cuirfidh seisean ar dheisceart an chontae sea Gleann- ndaoine fein ill ata a dheanamh ag ghra a mhuscailt imeasc oibrithe agaidh e go dti Conradh na Gaeil- colmcille, reigiun de shleibhte agus an Athair Mac Duibhir doibh anneagraithe na hEireann. Dar leo, go ge. de phortai a bhfuil na carraigeacha sin agus ni go dti sin, ·a bheidh siad bhfuil Eire mar naisiun i dtuilleamJ Ba choir an t-eolas sin bheith ag gobadh anios astu. Is feidir i ndan locht a fhiil air gan Gaeilge ai ar an teanga Gaeilge, agus go cruinn. Ma bhfonn duine amhain teacht ar an ghleann ar dha bhoth- a labhairt no moladh da phobal i a bhfuil tabhacht ar leith le hoibrithe sa siopa a bhfuil Gaeilge sach liofa ar, an ceann siar o Bhaile Dhun na choinneail. Beidir go bhfeicimicl na h:Eireann agus dualgas orthu, i aige, mar shampla, ba choir. sin a nGall trid na Cealla Beaga, turaJ> eiS' an agus na Gaeilgeoiri ag-obair mBeatha na Gaeilge. Ta a leitheid scriobh. Mas rud e nach bhfuil alainn cois fafraige, no an ceann as lamba a cheile go f6ill, le cunamh cheanna de sceim i gCorcaigh agus Gaeilge ag gach duine sa siopa, ba eile a ghabhann o na Gleanntaf De. oibreoidh an da rud as laimb a choir sin a chur in iUI. Mas Gaeilge agus Ard an Ratha thar an conair An te a chaitheann tamall ina cheile. bhriste fein a bheas ag foireann an fiain ar a dtugtar Gleann Geis go ch6naf i dTir Chonaill tugann se Seo leanas pointe no dho as tsiopa, scriobh sin sfos. Is cara linn dti an Carraig. Pe slf a thagann tu gean da phobal agus don tfr alainn "Raiteas Aidhmeanna agus Modh- gach duine ata ar son na teanga agus mothuionn tu laithreach atmasfear garbh cnocach ata acu mar ait anna Imeachta" na Sceime. caithfidh muid failte agus an-fhailte faoi leith anseo breathnafonn tu an chonaithe. Nil aon chuid di nach a chur roimh an Ghaeilge bhriste choimhlint-fathach a bheith ar siul, bhfuil a h-ailneacht speis.ialta fein Curpoiri: Eolas ar an Ghaeilg fein go ceann i bhfad. idir forsaf mf-throcaireacha an Dul- aici 0 Inis Eoghain 0 dheas go Baile agus ar chultur agus stair na h:Eir- ra agus na daoine a gconafonn ins eann a scaipeadh i measc na noib- SC:EIM NA gCEARDCHUMANN na tithe aol-daite ar chliathan na ,. rithe i gceantar Atha Cliath agus gcnoc. Seas tamall taobh leis na oidhreacht na h:Eireann mar nais- Ar lucht oibre na h:Eireann a . failltreacha ag ceann Malainne agus Dhun na nGall na gCeithre Maistri. Daoine cairdiula, dea...:hroicha ata ionntu go leir cuma ce'n creideamb a chleachtaionn siad no an teanga a labhrann siad, mar ta aigne an Ghaeil fiu sa Ghalltacht toisc iad bheith cornh cornhgarach do'n Ghaeltacht bheo agus do'n am a rabh Gaeilg ag a muinntir fein. Ait fuar garbh is ea Tir Chon.ail! i rith an gheimhridh, go mor-rnhor ar an chosta. An radharc a . bhi againn o'n fhuinneog i mBaile Mor i Mi Eanair, 1959 ba chosllil le radharc Eilbheiseach e, sneachta ar na cnuic, ar na crainnte giuisc san fhorais thios uainn agus ar na pairceanna inar dtimpeall. Domban iontach ciuin a bhiodh ann oiche sheaca nu.air a bhiodh an speir Ian de realta agus an ghealach ag lonnra ar chliathan gheal na Mucaise. Is feidir a ra le firinne gur fhagamar cuid dar gcrof i dTir Chonaill nuair a thugamar an bothar o dheas go· Ciarrai orainn fein samhradh na bliana 1959· iun a chosaint. bhraitheann slanu an Naisiuin breathnuigh ar na tonntracha o Jar (Le "OARACH"J bhfuil se di-cheilli comh maith. Modhanna Oibre: Turasanna na amach anseo. na farraige moire ag briseadh le Nil aon dualgas orm mar dhuine Gaeltahta. agus chuig aitcacha stair- Se teanga agus cultuir na tire torran toirni ortha ag traghadh Ma bhfonn tu ag iarraidh colun a aonair no ar dhuine ar bith eile iii.la, ranganna Gaeilge, leachtanna foinse an dochais agus an dfograis. tamall ag nochtu fiacla carraigeacha lionadh gach seachtain is iontach bheith craite fa na feidireachtai etc., a chur sa tsiul go rialta. Se an t-oideachas bealach·na sar a ndeanfadh siad fogha fiach- caide comb gasta agus traigheann deireadh a chur leis an Ghalltacht. Eagru: Ta ballrafocht na sceime saoirse don phobal. mhar eile. No feach ar scamaill tobar na smaoiteach. Caithfidh se Se an dualgas ata orainn go leir foscailte do dhuine ar bith bona fide iobairt an duine da mhuintir an dorcha tiubha ag cruinniu ar mhul- go bhfuil se mile uair nfos measa cuidiu le neartu ar bpobal ar cibe den phobalis cuma ce'n aicme pol- saothar is mo is fiu. Jach Shleibhe Liag la geimridh nuair ata an colun le scriobh gach doigh a shileas muid bheith foiraitiochta, creidimh soisialta Jena agus gala ag seideadh do ghluais- la. Deirim mile uair agus chan se stineach. mbaineann se, no cen ceardchum- teain trasna an bhothair. Ait lorn uair nfos measa cionn is an fear ata Cinnt~ is furast seo a scriobh, a ann a bhfuil se pairteach ann. Uirnhir.······· ·· ········ bocht is ea Gleanncholmcille. Bheif- i mbun an cholun !aethuil caithfidh deir tu, ach caide fa'n sabhailt mor Nil ansin ach beagan mar gheall ea ag suil le Gaeilge ann agus ta sf se eagsulacht a chur ar fail go h-fon- galanta sin a bhi ag an Phiarsach a r an Sceim. Geobhfar iomlan eol- Ainm . . .. . . . . .. .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . ann cinnte, ach is doiligh a ra an tach tapaidh, taobh istigh de am 'Ni amhain saor ach Gaelach cornh ais ach scriobh chuig an Runai, · · · ...... ··· • · · gclaoifidh an pobal leithe no an ghoirid teoranta. Comh maith le sin, maith-Ni amhain Gaelach ach saor 44, Sr. Gardiner focht, Ath Cliath. scaoilfidh siad uaithe L Ach le sceal caithfidh a chuid scribhinn a bheith comh maith!' An bhfuil muid Je Seo sliocht as "TREORAI" sceim Seoladh ·.. ····.. ······.... ······.. ·.. ······ na Gaeilge anseo a thuiscint faoin comb snasta ceanna la i ndiaidh Iii. dearmad a dheanamb ar sin? na gCeardchumann: Athair Seamus Mac Duibhir, fear Bheirfi fa dear ar an toirt ma thuit- Bhi an manadh sin foirstineach Ag Ardfheis de_chuid Chon,;-ad~ ···-;-··---~r·-~--····"·"·~i.r.· ... "~-, ~, .. a bhfuii a,n-mbea~ agaJll~ oa.ir N.n. ~ caighdeaa a dmia eibrn.. I n'aois 'na rabh an naisiuntachas i na Gaeilge i moliana ritheadh run gcead la a casadh orm e. gcas an choltl.n seachtainuil beidh reim i n-intinn mhuinntir na hEorgo gcuirfi ar fail do lucht labhartha 6 thiiI;Iig an sagart "ilg seo chun dearmad deanta ag bunus an lucht pa, ach anois se an comb-oibriu na Gaeilge leabhran a. mbe.adh Ceardchumann na h-aite deich mbliain n6 mar sin leitheorachta ar caide scriobh se an eadarnaisiunta no riachtanaisi an eolas cruinn faoi chomhlachtai, faoi 6 shoin ta se ar. a mhile dhicheall seachtain roimbe sin. Ar fad, mar phobal bheag arbh feidir nach mairshiopai, faoi dhaoine agus eilc ata chun gleas-beatha a chur ar fail da 1 sin de, ni aidhbheal ar bith e a ra go feadh se ro fhada feasta ati mar sasta obair a dheanamh tri Ghaei!ge..... ................ .......... .... .... ... ... ,... phobal. Nuair a thiinig se bhi na bhfuil job amhain acu mile uair nios bhunus feallsunachta soisealta ari Ta Combdhail Naisiunta na daoine gan dochas agus gan aon deacaire na'n ceann eile. lae inniu. Gaeilge tar eis glachadh leis an Runai ....................................... mbuinin acu astu fein. Thog se Nil fhios agam caide thoisigh me Is ionann sin is a ra go gcaithfidh smaoineamb agus tosofar ar an eolas halla doibh agus cp.uir se ceilithe, ar an tead sin. Beidir cionn is an muid iarracht a dheanamb ar gcuid a chruinniu gan moran moille. Go "Ni SAOIRSE GO SAOIRSE cuirmeacha ceoil agus scannain ar bealach a shiuil me ar ais 'na hoifigc smaointeacha ar an Ghaeltacht a nuige seo ni bhionn fhios ag duine LUCHT OIBRE" siul doibh ann. Ach ba leir do nach roinnt bomaitc o shoin thart fa chur in oiriunt don fheallsunacht an mbeidh fiilte roimh Gaeilge i leor e sin; bhi an 6ige ag imeacht Halla na Cathrach agus ~r aghaidh sin; nios m6 usaid a bhaint as na siopa ach ambain nuair a bhionn QN AR LEJTHEQJRJ mar ni rabh aon bheatha le fail sa suas Ascall Rioga. Ni thiocfadn liom nua eolaiochta a d'fhas as an chineolas aige ar an siopadoir. Is Ieir go ' . bhaile. Ceart go leor bhi monarchan a chreidbheail go mbeadh an ait seo ea! sin feallsunachta, soc-eolafocht, bhfuil gearghi len a leitheid de SC:EIM NA gCEARDCHUMANN beag ag Gaeltarra Eireann san ait Gaelach go deo agus me ag amharc soc-siceolaiocht srl. Is eigin dearleabhran. Cuirfidh se luach ar (Baile Atha Cliath) ach sop in ait na scuaibe abhi ann- ar na sloite a bhi ag snamh thart mad a dheanamb ar mhodhanna Ghaeilge ar ball. Beidh daoine air- 44, Sr. Gardnar focht, sin. Chuir seroimhe comhar-chu.'TI- orm. Is docha gur taom eadochais oibre agus tuigbheail na ngluntai a ithe thar a bheith sasta feachaint Baile Atha Cliath r. anna a bhunu agus sceimeanna mi-reasunta ata ann ach baineann chuaigh rombainn agus cromadh ar chuige go mbi Gaeilge ag a gcuid 7/ 9/ '66. talrnhafochta de shaghas nua a eag- se an gus ar fad asat ar son na an obair chan mar dhaoine ata faoi oibritheoiri chomh luath is a cheap- A Chara, ru. Fas glasrai an obair nua agus h-oibre seo. Ar ndoigh, nuair a scala ag ar sinsear ach mar Ghaeil ann siad go mbeidh airgead le Fuair muid an beart de "Sceal bhi se an-deacair i dtus a chur ina machnaim ar sin, tim nach amhain ati abalta agus cinnte go dtig leo cruinniu as. Dr" agus ar ndoigh dhfolamar iad lui ar na daoine go rabh tairbhe ar go bhfuil se mi-reasunta ach go an todhachai a mbunladh. Ru,n eile a ri"theadh ag an ard- · T · ··d · bith sa sceim. B'eigin do tosnu ina gan stro. easta10nn an me1 ceanfheis cheanna sea go ndeanfar na uainn gach seachtain as seo ghairdin fein agus talamb a thogaint suaitheantas a cheapadh agus a chur amach, led'thoil. Le seo ta seic, ar chios 0 na daoine mar ni rabh ar fa'il do shi"opai' agus ei"le le cur 1·n I h £ h · h t I · fonn orthu du! sa tseans. Bhi deac- uac 3-0-0 c un 10c as u e m1. iul go deas ciuin go bhfuil Gaeilge Deanfaidh muid an-iarracht ar nios rachtai mora le saru ach sharuigh ag lucht a riartha. mo coip a dhiol ar ball beag. ' se iad, rud a spreag feirmeoiri na Tuigeann muid go mbeidh an Is mise, h-aite chun a shompla a leanuint. suaitheantas sin ar fail roimh dheir- le braithreachas, Thainig Comhlucht Siuicre :Eireann eadh na bliana, leis. Aris, ghlac an Deasiin Mag Oireachtaigh. i gcabhair orthu ansin, agus thog Chombdhiil leis an smaoineamb. (Rtl.nai). ionad proiseala glasrai sa ghleann. Anois ta teacht isteach nua ag na feirmeoirf beaga agus nf ga do na daoine oga du! i ndeoraiocht mar • • • • • • I I I CISTE CHAIRDE "SCEAL UR" £6,000 sa Bhliain ata a dhith le Sceal Dr" a fhoilsiu. Ta gear-gha le do chuidiu-sa le costaisi tionscnaimh a ghlanadh. Cuirtear sinteanaisi chuig: An tEagarth6ir, FOLLUS, 11, Sraid Cawnpore, Beal Feirste 13. Dheanfar gach sinteanas a admhail agus foilse6far liosta na sinteanas6iri ar an phaipear. Gabhaimid buiochas le gach duine a dtug cuidiu duinn. ta obair le fail ag a Ian acu sa bhaile. Mioruilt a tugtar ar an athru seo agus do dhaoine a thug cuairt ar an Ghleann is oiritl.nach an focal e. Ta eirithe ag an Athair Mac Duibhir an rud do-dheanta a dheanarnh, ta meanma nua tugtha da phobal agus ruaig curtha ar an eadochas. Agus sin, thar aon rud eile, an rud ata ag teastail chun an Ghaeltacht a shabhail o'n bhas, sin agus cabhair tuigseanach fial o na h-U.daraisi. Is deacair aigne an tsagairt oig seo i leith teanga a phobail, an teanga a labhradh sa ghleann 6 bhi Colmcille fein ann a thuiscint. Ni labhrann se i, deir se nach bhfuil am aige aire a thabhairt do shlanu na teangan, gur choir do ghluaiseachr na teangan sin a dheanamb leis an duthracht cheanna is a chuireann se fein san iarracht chun sli-beatha 0 BRAONAIN MIDTALRA -OBAIR ORNAIDEACH DO AILTIRI-- agus do gach dream 278 SRAID KENT BEAL FEIRSTE Guthan -25575. SAMPLAI DE PRAGHASANNA DAL US IM (GOLDEN COW) PONAIRI (HEINZ) TAE (NAMBARRIE) SIUICHRE SUBH MILIS (Fruitfield) 3/1 1/2 1/8 1/4 2/2 ---
RkJQdWJsaXNoZXIy NzQxNzU3