(. Aonai an Sean Lunasa Ta an t-aonach seo da reachtail i cionnas an Luan bheith ina la Gaeltacht na hAlban a bhcith mBaile an Chaisleain le 360 bliana. saoire ag each. Don chead uair ariamh, ta Comhairle an bhaile indiaidh aonach dha Ta baint ag muintir Oilean ile. la a dheanamh de. Dar le siopad6ir Alba, leis an an aonach. Ba ghnath amhain de chuid na h-aite go rabh ach leo theacht a dhiol a gcuid eisc: suas le 30,000 daoine air i mbliana; sa tsean-am; agus rinneadh iarracht agus gi go rabh neart "duilisc a's i mbliana an n6s sin a thoiseacht fear-bui" ar diol, b'eigean chur aris. Thug Comhairle Bhaile an chuig bailte eile fa choinne tuil- Chaisleain cuireadh do mhuintir an leadh arain! Nior ith cuid mh6r oileain bheith i lathair ar an aondena cuairteoiri rud ar bith go dti ach. Ach cheat c6rais iompair b'eig lar an trathn6na. Is d6cha go rabh j ean d6ibh an cuireadh a dhiultu. shil nios m6 ar an aonach i mbliana · Is m6r an trua an ceangal seo ie Ni rabh muintir Ile ann mbliana, ach bhi ARAINN MHOR Mna Rialta ar cuairt i gColaiste Olona. SCITH I nINIS MAC A' DOIRN briste. Ta cur sios ar stair agus forbairt an aonaigh scriofa ag Mrs. Margaret Ball (as Baile an Chaisleain). ata anois ina c6nai i mBeal Feirste. I fein agus Mr. G. Thompson, as Iarsmalann Chuige Uladh, a rinne breithiunas ar na com6rtaisi. Bhi dha roinn i gceist: ceann do 'sheanch6rais iompair' agus ceann do 'eadai na ndaoine.' Tugadh amach duaiseanna arbh fhiu £50 iad. AG FOGHLAIM COIRNISE Bunaiodh scoil samhraidh sa Chorn ar na mallaibh, le Coirnis a theagasc do lucht toisithe agus do dhaoine a bhfuil beagan den teanga acu cheana fein. Maircann se thart fa deich la. Cuireadh agallamh ar dhuine de na eagraithe, Joan Fish, ar radio B.B.C.; mheas si go rabh timpeall is fiche duine a rabh Coirnis liofa acu agus a d'usaid ina ngrath-chaint i. ach "Tana ceadtai ann a bhfuil go leor den teanga acu leis an chaint a leanstan." Is don dara ghrupa seo is m6 ata an scoil ~amhraidh ar bun. Teagascann Miss Fish Coirnis ag ranganna trathn6na i nGairm-s<;oil. An Bhfuil Sibh As Bhur gCrann Cumhachta ? Sin an ceist a cuireadh orainn an eann se le L.F.M. na hAlban. Nil seachtain seo. Is mise an cead duine me go direach cinnte caide ta a a d'admhuigh go rabh me fein. Ni buaireamh ar gcara i mBaile Atha thiig liom labhairt thar ceann an Cliath-an L.F.M., 'SCEAL UR' chuid eile do bhord stiurtha n6 45 milliiln sna hoileain seo nach 'SC:EAL UR'. Dar nd6igh, amannai bhfuil acu ach Bearla. Ach mas e an silim go bhfuil siadsan fosta. L.F.M. ata i gceist, nior chuala me Cibe ar bith, seo mar a d'eirigh an an oiread seo cainnte ariamh fa ceist. Cuireadh c6ip de 'SC:EAL dhream "nach bhfuil fhios acu a UR' (uimh. 17, 2ou Lunasa) ar ais dt6in 6na nuillean" mar a deir chugainn, 6 Bhaile Atha Cliath. Bhi muinntir Bheal Feirste. an ceist sin scriofa ar bharr leathan- Go sabhalaidh Dia muid mura ach a d6 agus saighead anuas i bhfuil le deanamh againn na laethc dtreo c6ip de litir a ghlacadh as an seo ach a bheith ar gcra fein fa 'Stornaway Gazette'. Thig libh fein I roinnt amadain. An bhfuil muid as amharc ar an litir aris. Ach bain- ar gcrann cumhachta? Abair e! Timpeall Mhuire, Lana an tSeipeil Fa lar na h-ochtu aoise deag bhi cuid mh6r Caitliceach arna mealJadh go Beal Feirste ag an dul chun cinn a bhi deanta aige mar chalafort trachtala. Sa bhliain 1757 bh1 565 Caitlicigh ann, as daonra 1859 don chathair ar fad. Ba bheag aird a bhi orthu mar chuid den phobal, ach nior mhiste sin nuair a bhi de thoradh air gur lig na hudairisi a . gccann leo ar dh6igh reidhchuiseach leath-thaircisneach. Chruinniodh siad gach Domhnach . i gcomhair Aifrinn i sean pholl I gainimh 6s coinnc geata Friar's Bush-agus bhi bunadh Phrotastunach an bhaile sasta gan cur isteach orthu fein n6 ar a sagart. Ba i Friar's Bush a leigh an tAth. Aodh 6 Domhnaill an tAifreann don uair dheireannach sular sheol se a thread go dti an scathlan i Sraid an Mhuilinn. B'eisean an chead sagart, 6 aimsir an Athru Chreidimh ar ceadaiodh do a dhualgaisi eaglasta a chur i gcrich go foscailte. Ar abhar eigin nior leagadh an dushraith do "Shean-teampall Mhuire" go dti Deireadh F6mhair 1783. Bhi buntaisti airithe leis an mhoill, afach, n6 i rith na treimhse sin bhi dearcadh Liobralach ag teacht chun tosaigh i measc na n6glach. Da shliocht sin thug an Captain Waddell Cunningham, ar an l3u Bealtaine, 1785, cuireadh liostala do "lucht gach aicme creidimh." Roinnt la ina dhiaidh sin d'fh6gair Captain William Brown an ghairm cheadne ar son Chomplacht 6glach Bheal Feirste. Shroich an mothu Liobralach a bhuaic nuair a fosclaiodh, ar an 3ou Bcaltaine 1784, "Seanteampall Mhuire" Lana an tSeipeil. Faoi stiur an Chaptain Waddell Cunningham, rinne an chead Chomplacht dena h6glaigh garda gradaim d6ibh fein-iad gleasta faoi Ian eideadh catha agus "tairiscint airm" a dheanamh acu i lathair an tsagairt le linn do a bheith ag gluaiscacht isteach sa tseipeil a leamh Aifreann agus a thabhairt seanmora. Bhi complachtai uile an chatha i lathair fosta agus bhruigh siad istcach i dteach an phobail. Rinne an foirgneamh seo cu1s don phobal go cionn 84 mblian, trath ar measadh go rabh se r6bheag agus gur mhithid teampall ur a sholathar. Chuadhthas a th6gail foirgnimh nios m6 ar laithrean na sean eaglaise. Mr. John Conor, Jr. a rinne an obair t6gala, le cuidii'1 an ailtire John 6 Neill. Sti.l Romhanuil ata curtha i bhfeidhm san fhoirgneamh-creatlach brief go foraghaidh ghealchloiche-130 troigh fad an fhoirgnirnh agus 41 troigh ar leithead. Os cionn an bhealach isteach ta m6rfhuinneog Oiriail. agus ta an alt6ir deanta as cloch Chaen na Fraince arna greanadh le pioctuir plained mosaice. Sa bhliain 1941 b'eigcan m6r athruithe a dheanamh ar an caglais as siocair bail comh contuirteach a bheith ar an fhoirgneamh go h-iomlan. Cuireadh tuilleadh tacai ballai suas, agus sadhadh pili cruaidhe thart fan fhoirgneamh 12 troigh 6na chei\e. Mar dhion ar an ard alt6ir ta "cuach abhlann" chuasach shegallanach de reir stil na Tuscaine. Ta se seo taobh istoigh den sanct6ir nua, ata 38 troigh ar leithead agus 29 troigh ar doimhne 6 railli na gComaoineacha go balla an chulbha. Forlionadh breise ar an eaglais is ea an "Luirdin Mhuire" agus an clog-theach ur ceolmhar (a bhfuil leana 6s a gcomhar amach) a togadh 1954, bliain Mhuire. Triur de mhuinteoiri Colaiste Crona: Eithne Ni Chiardha, Maire Nie ~cib!=.::e, Poora:gfo Ta:lb.igl: Zl' :rn traigh in Inh M~c "' Do!rn A' Teacht O'n AifreaJU1 Dia Domhnaigh. Teampall Mhuire.
RkJQdWJsaXNoZXIy NzQxNzU3